درمان دندانپزشکی در بیماران مبتلا به بیماریهای قلبی

دی ۱۰, ۱۴۰۱ ۱۰:۴۴ ق٫ظ

دندانپزشکی برای بیماران قلبی باید با ملاحضات و دقت خاصی انجام گیرد. پیش از انجام درمان لازم است متخصص دندانپزشک از وضعیت بیمار آگاهی داشته باشد تا خدمات درمانی دندانپزشکی به نحو مناسبی ارائه شود. به طور کلی هر فرد به هنگام احساس درد دندان سریعا به متخصص دندانپزشک مراجعه می کند تا به سرعت فرایند درمان آغاز شود. در هنگام مراجعه به مطب دندانپزشکی، سابقه بیماری های مختلف مراجعه کننده بررسی می شود. چنانچه فرد مراجعه کننده سابقه بیماری قلبی داشته باشد باید موارد مختلفی در طول درمان در نظر گرفته شود. مواردی که باید در نظر بگیریم از جمله استفاده داروی بیهوشی است. زیرا استفاده از این دارو باعث سریع تر شدن ضربان قلب شده و موجب تپش قلب خواهد شد. در این حالت فشار خون فرد به سرعت بالا میرود. موارد دیگر مورد بررسی، استفاده از داروی بی حسی است، که برای بیماران قلبی با سایر بیماران متفاوت است که در ادامه به آن میپردازیم. محیط دندانپزشکی نقش بسزایی در درمان بیماران قلبی دارد، زیرا محیط درمان این افراد باید آرام و بدون استرس باشد و باید زمان برای درمان را کوتاه ترین زمان ممکن در نظر گرفت.

دندانپزشکی بیماران قلبی

توصیه به افراد دارای بیماری قلبی در هنگام مراجعه به مطب دندانپزشکی:

بهتر است قبل مراجعه به مطب دندانپزشکی، در خصوص بیماری قلبی خود با متخصص قلب مشورت نمایید تا چنانچه توصیه ای لازم است به شما ارائه دهد. ممکن است در صورت صلاح دید متخصص قلب، درمان دندانپزشکی، تا چند ماه به تعویق بیوفتد. اگر از داروهایی نظیر وارفارین، پلاویکس و آسپرین که داروهای انعقاد خون هستند استفاده می کنید حتما متخصص دندانپزشک خود را مطلع کنید. تجهیزاتی که در هنگام درمان بیماران قلبی باید در دسترس متخصص دندانپزشک باشد عبارت اند از:

  • دستگاه کنترل فشار خون
  • اکسیژن
  • نیتروگلیسرین

یکی از اتفاقاتی که در طول درمان دندانپزشکی بیماران قلبی اتفاق میوفتد، ورود باکتری های موجود در خون به بافت های قلب و یا دریچه قلب است، که تهدید جدی برای بیمار است. مطلع بودن متخصص دندانپزشک از بیماری قلبی و میزان آن، منجر به تجویز انتی بیوتیک قبل و بعد از درمان توسط متخصص دندانپزشک  می شود. مواردی چون تزریق داروی بی حسی در بافت های غیر عفونی، رادیولوژی دندان، نصب دندان مصنوعی و نصب ارتودنسی نیازی به مصرف آنتی بیوتیک ندارد. اما به طور کلی متخصص دندانپزشک باید از سابقه هر نوع بیماری مراجعه کننده مخصوصا بیماری قلبی مطلع باشد.

مواردی که تجویز آنتی بیوتیک توصیه می شود: (الویت با تجویز پزشک است.)

  • بیمارانی که دارای دریچه قلب مصنوعی هستند.
  • بیمارانی که عمل پیوند قلب انجام داده اند.
  • بیمارانی که مادرزادی دچار بیماری قلبی هستند.
  • بیمارانی که اندوکاریت عفونی دچار هستند.

کشیدن دندان بیماران قلبی

دندانپزشکی برای بیماران قلبی

بیماری قلبی بیمار را در شرایط خاصی قرار می دهد و فرد باید از خود مراقبت های ویژه ای به عمل آورد. ارائه خدمات درمانی دندانپزشکی برای بیماران قلبی باید با ملاحضات خاصی انجام شود. در صورتی که دچار یکی از بیماری های زیر هستید، همانطورکه گفته شد  متخصص دندانپزشکتان را باید از وضعیت خود آگاه سازید:

  • در صورتی که ظرف شش ماه گذشته جراحی قلب داشته اید.
  • در صورتی که ظرف شش ماه گذشته جراحی دریچه قلب داشته اید.
  • وجود دستگاه مصنوعی تحریک قلب
  • سابقه تب رماتیسمی
  • سابقه تپش و مور مور شدن قلب
  • سابقه آندوکاردیت باکتریایی
  • اشکال در شریان های ریوی
  • داشتن نقص مادرزادی قلبی
  • اختلال دریچه قلب
  • سایر بیماری های قلبی مانند فشار خون

خدمات دندانپزشکی پس از سکته قلبی

در صورتی که دچار سکته قلبی شده اید، بهتر است برای دریافت خدمات دندانپزشکی کمی صبر کنید. با این حال، اگر دچار درد و اورژانس دندانپزشکی شده اید، در مورد دریافت خدمات درمانی دندانپزشکی با متخصص بیماری های قلبی خود مشورت کنید. و در صورتی که از داروهای رقیق کننده خون استفاده می کنید موضوع را به متخصص دندانپزشک اطلاع دهید. این نوع داروها می توانند موجب تشدید خونریزی در طول جراحی دهان و دندان شوند. در صورتی که قرار است تحت جراحی تهاجمی قرار گیرید، از ۱۲ ساعت قبل از درمان مصرف داروهای ضد انعقاد خون مانند هپارین طبق دستور پزشک باید متوقف شوند. شش ساعت پس از توقف خونریزی و تشکیل لخته می توانید مصرف داروهای خود را از سر بگیرید. در طول درمان دندانپزشکی برای بیماران قلبی باید اکسیژن و نیتروگلیسرین در دسترس باشد. در صورتی که پیش از این دچار سکته قلبی شده اید و سکته توانایی تولید بزاق کافی را در شما محدود کرده است، شاید لازم باشد برای شما بزاق مصنوعی تجویز شود. در صورتی که سکته روی صورت، زبان و به طور کلی حواس دست و بازوی شما تاثیر گذاشته باشد، متخصص دندانپزشک استفاده از ژل فلوراید، اصلاح تکنیک مسواک زدن و نخ دندان کشیدن، افزودن دهانشویه و سایر استراتژی های حفظ بهداشت دهان و دندان را به شما توضیح خواهد داد.

خدمات دندانپزشکی پس از سکته قلبی

فشار خون بالا

برخی از داروهای فشار خون می توانند موجب ابتلا به خشکی دهان یا تغییر طعم دهان شوند. بلوک کننده های کانال کلسیم به طور خاص می توانند باعث التهاب بافت لثه و رشد بیش از حد آن شوند که جویدن را برای بیمار مشکل می سازد. خدمات دندانپزشکی برای بیماران قلبی در این موارد شامل توصیه برخی روش های بهداشت دهان و دندان و مراجعه منظم تر و بیشتر برای جرم گیری دندان هاست. در برخی موارد، از جراحی لثه می توان برای برداشتن بافت اضافه لثه، تحت عنوان ژنژیوکتومی، استفاده کرد. در صورتی که برای شما از بی حسی استفاده می شود، از متخصص دندانپزشک در مورد وجود اپی نفرین در آن سوال کنید. این ماده به برخی از محصولات بی حسی موضعی اضافه می شود. مصرف آن در برخی از بیماران مبتلا به فشار خون می تواند موجب تغییرات قلبی عروقی، شامل افزایش خطرناک فشار خون، آنژین صدری، حمله قلبی و آریتمی می شود و باید با در نظر گرفتن ملاحضات خاصی استفاده شود.

نارسایی قلبی

تنها بیمارانی می توانند از خدمات دندانپزشکی بهره ببرند که در شرایط ثابت قرار دارند. در این شرایط، بیمار باید در حالت نیمه خوابیده روی صندلی دندانپزشکی قرار گیرد و آرام باشد.

دندانپزشکی برای بیماران قلبی مبتلا به آریتمی

برای کاهش اضطراب و نگرانی خود، پیش از جلسه درمان دارو های ضد اضطراب مصرف کنید. در صورتی که در طول درمان آریتمی قلب بیمار افزایش یابد، درمان دندانپزشکی برای بیماران قلبی متوقف می شود و برای بیمار ماسک اکسیژن زده می شود. در صورتی که درد قفسه سینه ادامه یابد، بیمار باید از قرص نیتروگلیسرین استفاده نماید.

درد قفسه سینه

بیماران مبتلا به آنژین صدری که از بلوک کننده های کانال کلسیم استفاده می کنند ممکن است دچار رشد بیش از حد بافت لثه شوند. خدمات دندانپزشکی برای بیماران قلبی در این شرایط شامل جراحی لثه می شود. همانند بیمارانی که دچار حمله قلبی شده اند، برای این بیماران نیز باید اکسیژن و نیتروگلیسرین در دسترس باشد. بیمارانی که دچار آنژین صدری استیبل هستند (دردی که با الگوی قابل پیش بینی ایجاد می شود.) می تواند از خدمات دندانپزشکی برای بیماران قلبی استفاده کنند، اما بیمارانی که دچار آنژین آن-استیبل هستند (درد با الگوی غیر قابل پیش بینی) نباید از خدمات درمانی انتخابی و غیر ضروری استفاده کنند. برای این دسته بیماران، خدمات درمانی باید در بیمارستان یا کلینیک های مجهز به مانیتورینگ شرایط قلبی انجام گیرد.

عوارض کشیدن دندان برای بیماران قلبی

بسیاری از بیماران قلبی از داروهای «رقیق کننده خون» استفاده می کنند. این داروها با مکانیسم طبیعی لخته شدن خون که برای متوقف کردن جریان خون هنگام بروز آسیب بافتی ایجاد می شود، تداخل ایجاد می کنند. این مسئله همواره موجب نگرانی دندانپزشکان هنگام درمان های دندانپزشکی برای بیماران قلبی است چرا که موجب می شود خونریزی قدری سخت متوقف شود.

لخته خون چگونه ایجاد می شود؟

وقتی جایی از بدن دچار بریدگی، جراحت یا زخم می شود، بدن در دو مرحله به طور طبیعی لخته خون را تشکیل می دهد. در اولین مرحله سلول های خونی کوچک به نام پلاکت ها برای ایجاد یک توده توپی شکل در محل زخم جمع می شوند تا جریان خون را در رگ کند کنند. سپس مرحله بعدی مرحله انعقاد است. پروتئین های موجود در خون برای پر کردن فاصله بین پلاکت ها با یکدیگر همکاری می کنند تا لخته را تثبیت کرده و آن را محکم تر کنند تا خونریزی متوقف شود.

چه داروهایی موجب اختلال در عمل لخته شدن خون می شوند؟

داروهای ضد پلاکت مانند: آسپرین ، تیکلید (تیکلوپیدین) و پلاویکس (کلوپیدوگرل) مرحله اول تشکیل لخته را با جلوگیری از چسبیدن پلاکت ها به یکدیگر و به دیواره رگ های خونی هدف قرار می دهند. آسپرین این کار را با ایجاد تغییرات دائمی در پلاکت ها انجام می دهد. طول عمر پلاکت ها ۷-۱۰ روز است و تا زمانی که بدن پلاکت های جدید تولید نکرده، پلاکت هایی که در معرض اثر آسپرین قرار گرفته اند دیگر عملکرد مرحله اول لخته سازی را ندارند. داروهای ضد انعقادی مانند کوادامین ( وارفارین) با جلوگیری از تولید یا عملکرد پروتئین هایی که لخته را تثبیت می کنند، مرحله دوم لخته شدن را  مهار می کنند. برای وارفارین،  رسیدن به اثر ضد انعقادی کامل،  چند روز پس از شروع دارو طول می کشد، و چند روز هم پس از قطع دارو برای متوقف کردن خاصیت ضد انعقادی خون طول می کشد. علاوه بر این، بسیاری از مواد غذایی و سایر داروها هستند که با افزایش یا کاهش فعالیت، عملکرد وارفارین را تحت تأثیر قرار می دهند. بنابراین پزشک باید با آزمایش خون بر فعالیت ضد انعقادی خیلی کم یا زیاد مکررا نظارت کند. همچنین ضد انعقاد کننده های جدید تری وجود دارند که برای رسیدن به اثر ضد انعقاد کامل از نظر زمان مشابه وارفارین نیستند و در صورت قطع آن نیز متوقف می شوند. با این حال ، فعالیت ضد انعقادی آن ها به راحتی وارفارین قابل کنترل نیست. بنابراین قبل از کشیدن دندان بیماران قلبی که از این دارو ها استفاده می کنند باید طبق تجویز متخصص قلب چند روز قبل از کشیدن دندان بیماران قلبی این دارو ها قطع و یا جایگزین شوند. اگر بدون قطع و یا جاگزینی داروها کشیدن دندان انجام شود به علت خاصیت ضد انعقادی این داروها خون ریزی بیمار شدید و غیر قابل کنترل می شود.

کدام یک از درمان های دندانپزشکی با خونریزی همراه است؟

برخی از درمان های دندانپزشکی با خونریزی همراه است عبارتند از:

  • جرمگیری دندان
  • جراحی های پریودنتال (لثه)
  • کشیدن دندان
  • جراحی ایمپلنت
  • تخلیه کیست و آبسه

تپش قلب و دندان درد

به کررات شنیده‌ ایم که سلامت دندان برای سلامت عمومی بدن ضروری است. بنابر شواهدی در مورد ارتباط مابین سلامت دهان و دندان و بیماری‌های قلبی به دست آمده؛ بیمار با لثه ‌ی عفونی (در مرحله متوسط یا پیشرفته) بیشتر از فردی با لثه‌ و دندان‌های کاملاً سالم در معرض بیماری‌های قلبی و سکته خواهد بود. افراد زیادی تمام طول عمر خود را با بیماری ‌های مربوط به دندان یا لثه زندگی می ‌کنند که غالباً تشخیص داده نمی ‌شود، زیرا فرد هیچ‌ گونه دردی در محل دندان‌های خود احساس نمی ‌کند از این رو از مراجعه به متخصص دندانپزشک خودداری می کند. باید بدانیم که نبود درد لزوماً به معنای سلامت دندان نیست و نیاز به چکاپ را نقض نمی ‌کند. باکتری ‌ها و سایر میکروب ‌ها از طریق جریان خون از دهان به سایر نقاط بدن از جمله قلب منتقل می ‌شوند. زمانی که راه این باکتری ‌ها به قلب باز می‌ شود، خود را به مناطق آسیب دیده متصل می ‌کنند و سبب التهاب و تپش قلب می ‌شوند. این مسئله به بیماری ‌هایی مانند اندوکاردیت و عفونت لایه داخلی قلب منجر می ‌شود. به گفته انجمن قلب آمریکا، سایر بیماری‌ های قلبی عروقی مانند آترواسکلروز (گرفتگی عروق) و فشارخون بالا و سکته مغزی نیز با التهاب ناشی از باکتری ‌های دهان مرتبط است. انتقال باکتری‌ ها و عوامل عفونی از ریشه دندان به قلب، نقطه آغاز اختلال در سلامت قلب خواهد بود.

درمان دندان درد در بیماران قلبی

چه افرادی بیشتر در معرض خطر هستند؟

بیماران مبتلا به بیماری لثه مزمن مانند التهاب لثه دندان یا بیماری پریودنتال پیشرفته بالاترین خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی ناشی از عفونت دهان و دندان را دارند، به خصوص اگر این عفونت و درد نادیده گرفته شده و کنترل نشود. زیرا با ورود ضایعات مزمن در اطراف ریشه دندان که در اصطلاح عامیانه به آن کیست گفته می ‌شود به جریان خون، رگ ‌های خونی آلوده می‌ شوند و با افزایش آزاد سازی پروتیئن واکنش سی، خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی عروقی و حتی سکته قلبی افزایش می ‌یابد و بیمار علاوه بر دندان درد دچار تپش قلب نیز می گردد.

دندان درد حاکی از سکته قلبی

نه تنها دندان درد یکی از دلایل سکته ‌ی قلبی است؛ بلکه گاهی این مسئله از اولین نشانه‌ های سکته قلبی خصوصاً در افراد مسن به شمار می ‌رود. درد دندان نشان دهنده آسیب دندان، رگ ‌ها و اعصاب درون دندان است. گاهی درد و تپش قلب حاکی از سکته قلبی به صورت درد دندان فک پایین سمت چپ (سمت قلب) بروز می ‌کند. توجه داشته باشید که درد وتپش بی ‌دلیل دندان در این ناحیه می ‌تواند از سکته قلبی خبر دهد.

آمپول بی حسی دندان برای بیماران قلبی

آمپول های بی حسی که در دندانپزشکی استفاده می شوند دو نوع هستند. در نوع معمول علاوه بر ماده بی حسی، آدرنالین نیز در داروی بی حسی وجود دارد که خواص مهمی دارد از جمله اینکه احتمال خونریزی در محل مورد نظر را کم می کند. اما آدرنالین می تواند در افرادی که بیماری قلبی و به خصوص آریتمی دارند باعث تشدید مشکلات قلبی و بالا رفتن فشارخون یا آریتمی شود. نوع دوم آمپول های بی حسی فاقد آدرنالین هستند که در مواردی که بیماری جدی قلبی وجود دارد بهتر است از آن ها استفاده شود.

بی حسی دندان برای بیماران قلبی

سوالات متداول

چرا دندانپزشک باید از ابتلا به بیماری قلبی آگاه باشد؟

همان طور که می دانید دهان محل خوبی برای زندگی انواع باکتری هاست. در دهان شما میلیون ها باکتری خوب و بد زندگی می کنند. هر بار که خونریزی در دهان شما رخ دهد، باکتری های دهان می توانند وارد جریان خون شوند و از آنجا به سمت قلب حرکت کنند. این امر می تواند بیماران قلبی را در معرض خطر ابتلا به ناهنجاری های قلبی عروقی یا تشدید شرایط قبلی قرار دهد. برخی از این باکتری ها می توانند موجب ابتلا به اندوکاردیت شوند که یک عفونت جدی در دریچه و بافت قلب است. بنابراین در نظر گرفتن ملاحضات دندانپزشکی برای بیماران قلبی به خصوص برای انجام جراحی های پیچیده دهان و دندان اهمیت زیادی دارد. از سوی دیگر، مصرف برخی داروهای قلبی می تواند شرایط دهان و دندان بیمار را تغییر دهد. برای مثال داروهای قلبی می توانند موجب خشکی دهان شوند. خشکی دهان از عوارضی است که باعث بوی بد دهان و پوسیدگی دندان می شود. در شرایطی که دهان خشک شود، باکتری ها به سرعت تکثیر می شوند و با ایجاد محیطی اسیدی موجب فرسایش مینای دندان می شوند. یکی از ملاحضات دندانپزشکی برای بیماران قلبی می تواند تجویز بزاق مصنوعی برای افرادی باشد که از خشکی دهان رنج می برند. برخی از درمان های دندانپزشکی شامل انجام جراحی های دهان و دندان می شود. در این جراحی ها بیمار دچار مقداری خونریزی می شود که در شرایط عادی مشکلی برای بیمار ایجاد نخواهد کرد. اما این امر در مورد بیماران قلبی می تواند کاملا مشکل ساز باشد. برای برخی از این بیماران رقیق کننده های خون تجویز می شود که مصرف آنها در زمان انجام جراحی های دهان و دندان باعث تشدید خونریزی و عدم تشکیل لخته می شود. خونریزی می تواند کار جراحی را با مشکل مواجه کند. در این شرایط، بهتر است از ۱۲ ساعت قبل از جراحی مصرف داروهای رقیق کننده خون را قطع کنید. ۱۲ ساعت پس از جراحی و با تشکیل لخته روی محل زخم می توانید مصرف داروهای قلبی خود را از سر بگیرید. فشار خون و ابتلا به آریتمی قلبی از دیگر مشکلاتی است که باید به عنوان ملاحضات دندانپزشکی برای بیماران قلبی در نظر گرفته شوند. استفاده از بیحسی موضعی در درمان های دندانپزشکی در این بیماران می تواند موجب افزایش خطرناک فشار خون، تغییر ضربان قلب و ایجاد آریتمی شدید شود. پیش از شروع درمان، دندانپزشک باید از شرایط شما آگاه شود تا از بیحسی مناسب برای شما استفاده شود.

در چه شرایطی باید دندانپزشک را از وضعیت خود با خبر سازیم؟

انجمن قلب آمریکا و انجمن دندانپزشکی آمریکا دستورالعمل مربوط به ملاحضات دندانپزشکی برای بیماران قلبی را منتشر ساخته است تا به حفاظت از سلامت بیماران در معرض خطر ابتلا به اندوکاردیت کمک کند. این دستورالعمل شامل آنتی بیوتیک های ضروری پیش از درمان، بر اساس شرایط بیمار و نوع درمان مورد نظر است و سایر ملاحضات دندانپزشکی برای بیماران قلبی را نیز در نظر گرفته است.

استفاده از آنتی بیوتیک قبل از درمان های دندانپزشکی برای چه بیمارانی تجویز می شود؟

  • افرادی که عمل تعویض دریچه انجام داده اند.
  • افرادی که مبتلا به بیماری های قلبی مادرزادی هستند.
  • افرادی که عمل پیوند قلب انجام داده اند.
  • افرادی که دچار مشکلات دریچه قلبی هستند.
  • افرادی که مبتلا به اندوکاردیت عفونی می باشند.

بهترین کار قبل از خدمات دندانپزشکی این است که افرادی که مبتلا به بیماری های قلبی هستند توسط متخصص قلب خود تحت معاینه قرار بگیرند.

ملاحظات دندانپزشکی برای بیماران قلبی به چه صورت می باشد؟

  • رعایت پروتکل کاهش استرس
  • کوتاه کردن زمان ملاقات، کنترل درد، ایجاد آرام بخشی گفتاری
  • زمانی که نشانه های خستگی مانند عرق کردن، بی قراری یا افزایش اضطراب در بیمار ظاهر شود درمان متوقف گردد.
  • استفاده از بی حسی مناسب

 

دکتر مهناز ارشد

متخصص پروتزهای دندانی، ایمپلنت و زیبایی

متخصص درمان مشکلات مفصل فکی و آپنه خواب

استاد دانشکده دندانپزشکی دانشگاه علوم پزشکی تهران

 

به اشتراک بگذارید

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.