کامپوزیت دندان

کامپوزیت دندان چگونه انجام میشود؟

تیر ۲۲, ۱۴۰۱ ۹:۳۸ ب٫ظ

 

 

کامپوزیت ونیر چیست؟

کامپوزیت ونیر روشی برای اصلاح طرح لبخند با مواد همرنگ دندان بصورت محافظه کارانه می باشد که مانند خمیری نازک روی سطح جلویی دندان توسط متخصص دندانپزشکی زیبایی گذاشته میشود و سپس به آن فرم و شکل داده می شود.

کامپوزیت ونیر را معمولا با نام های ونیر کامپوزیت، لمینیت کامپوزیتی و کامپوزیت دندان می شناسند. کامپوزیت یا همان مواد سفید رنگ رزینی برای رفع عیوب دندانی و حتی پر کردن دندان ها استفاده می شود. در گذشته تنها کاربرد آن پر کردن دندان برای افرادی بود که مواد مشکی رنگ برای پر کردن دندان را نمی پسندیدند. اما امروزه کامپوزیت با رنگ و برند های مختلفی تولید می شود که می تواند مانند یک لایه کاملا طبیعی بر روی دندان قرار داده شود. انتخاب رنگ و طرح کامپوزیت ابتدا به سلیقه بیمار و سپس بنا به تشخیص پزشک متخصص است.

 

 کامپوزیت دندان در مطب دکتر مهناز ارشد

 

آشنایی با لمینت های دندانی

کاربرد کامپوزیت ونیر

کامپوزیت ونیر برای موارد مختلف زیبایی شامل موارد زیر، مورد استفاده قرار میگیرد:

  • اصلاح بی نظمی های کم تا متوسط
  • روشن تر کردن جزیی دندان هایی که تغییر رنگ داده اند.
  • تغییر فرم دندان ها
  • بستن فاصله های بین دندانی

نصب کامپوزیت روی دندان ها نه تنها موجب تغییر شکل اندازه و رنگ دندان ها می شود بلکه تمام ترک خوردگی ها، پریدگی ها و نواقص دندان را نیز برطرف می کند.

 

مراحل انجام کامپوزیت ونیر

اگر شما کاندید مناسبی برای کامپوزیت باشید و دندان هایتان مشکلی نداشته باشد، تنها در دو جلسه میتوانید دندان هایتان را کامپوزیت کنید. مرحله اول شامل معاینه اولیه است. به این صورت که بیمار با مراجعه به مطب دندانپزشکی توسط متخصص مورد بررسی قرار میگیرد. پزشک وضعیت دندانها، رابطه فک بالا و پایین نسبت بهم و وضعیت قرارگیری دندان نسبت به لب را بررسی میکند. اگر تناسب لازم برای کامپوزیت دندان برقرار باشد، وارد مرحله دوم می شوید. جهت انجام کامپوزیت ونیر نیازی به قالبگیری و ارسال به لابراتوار دندانپزشکی نیست و تماما در مطب دندانپزشکی توسط متخصص دندانپزشکی زیبایی انجام می گیرد. این روش وابستگی زیادی به هنر و تجربه دندانپزشک دارد.
در حقیقت نحوه انجام به این صورت است که دندانپزشک یک لایه نازک از مواد کامپوزیتی را بر روی سطح بیرونی دندان قرار می دهد سپس با نور مخصوص ( دستگاه لایت کیور ) باعث سخت و سفت شدن مواد کامپوزیتی می شود، سپس به آن شکل و فرم می دهد.
از آنجا که این لایه کامپوزیتی قرار داده شده بسیار نازک است، نیازی به تراش دندان نیست و روش محافظه کارانه ای به حساب می آید. به این معنا که جهت انجام این درمان نیازی به تراش دندان ها نیست، در واقع در شرایطی خاص آن هم به دلیل عقب و جلو بودن سطح دندان ها و به منظور مرتب کردن نامرتبی خفیف دندان ها شاید نیاز به تراش مقدار کمی از سطح بیرون زده باشد.

مزایای کامپوزیت ونیر

  • استفاده از این روش برخلاف روش های مشابه نیازمند هزینه کمتری است.
  • در کمترین زمان ممکن  و تنها در یک الی دو جلسه می توان روند کامپوزیت دندان را به پایان رساند.
  • برای نصب کامپوزیت ونیر نیازی به تراشیدن مینای دندان نیست. همین باعث شده است این روش کم تهاجمی و قابل بازگشت تلقی شود. بدین معنی که اگر دیگر نیاز و علاقه ای به داشتن کامپوزیت  دندان نداشته باشید می توانید آن را برداشته و از دندان طبیعی و سالم خود بهره ببرید.
  • در صورتی که از فرم اولیه کامپوزیت ناراضی باشید دیگر نیازی به فرستادن آن به لابراتوار و تغییر شکل نیست و پزشک می تواند در همان جلسه در مطب این فرم و شکل را برای شما تغییر دهد.
  • چون در این روش نیازی به برداشتن مینای دندان نیست حساسیت دندان بعد از کامپوزیت دندان ایجاد نمی شود.

کاندید مناسب برای نصب ونیر کامپوزیت چه کسانی هستند؟

کامپوزیت ونیر برای اصلاح طرح لبخند افرادی که دندان هایشان از هم فاصله زیادی دارند یا برخی از آنها شکسته یا شکل نامناسبی دارد؛ کسانی که از زردی دندان های خود ناراضی هستند و… کاربرد دارند. کامپوزیت ونیر به صورت یک پوشش نازک روی سطح بیرونی دندان ها را می پوشاند و کاملا شبیه دندان طبیعی به نظر می‌رسد.

افرادی که دارای مشکلات دندانی زیر هستند گزینه های مناسبی برای انجام کامپوزیت ونیر هستند:

  • افرادی که دندان هایشان به دلیل های مختلفی دچار تغییر رنگ شده است و دیگر نمی توانند آن ها را با بلیچینگ دندان سفید کنند.
  • افرادی که بخشی از دندان هایشان شکسته شده است، ساییده شده است و یا دچار لب پریدگی شده است.
  • افرادی که دندان هایشان دچار ترک  و شکستگی شده است.
  • افرادی که به مرور زمان بر اثر عوامل مختلفی فاصله زیادی بین دندان هایشان ایجاد شده است.
  • افرادی که فاصله زیادی بین دندانهایشان وجود دارد.

 

کامپوزیت فلو نانوهیبرید

جنس کامپوزیت ونیر

 

همان طور که میدانید رزین کامپوزیت موادی است که در صنعت دندان پزشکی از آن به عنوان موادی برای پر کردن استفاده می شد. اما در چند سال اخیر از آن برای زیبایی و اصلاح طرح لبخند نیز استفاده می شود. در حال حاضر در تهیه کامپوزیت از ماده ای به نام آی پی اس IPS یا نانو سرامیک استفاده می شود. در گذشته به جای ماده آی پی اس IPS یا نانو سرامیک از ذرات معمولی استفاده می شد که دارای درخشندگی کافی نبودند. اما امروزه از ذرات نانو سرامیکی استفاده می کند که دارای درخشندگی کافی هستند. البته اگر بخواهیم از نظر ماندگاری و طول عمر این دو را با یکدیگر مقایسه کنیم باید بدانید که این دو روش تقریبا در ماندگاری مانند هم هستند و فقط در بحث زیبایی دارای تفاوت بسیار زیادی با یکدیگر هستند.

کامپوزیت های میکروفیل:

کامپوزیت های میکروفیل یا ریزدانه، کامپوزیتهایی مناسب برای کارهای زیبایی هستند. سایز فیلرهای این کامپوزیتها، کمتر از 100 نانومتر هست و مقاومت به شکست پایین اما پالیش پذیری بالایی دارند.البته به دلیل اینکه حجم نانو فیلرها در این کامپوزیتها بالاست این انواع کامپوزیت معمولا هندلینگ سختی دارند.

کامپوزیت های میکروهیبرید:

کامپوزیت های میکروهیبرید شامل ترکیبی از ذرات ریز و متوسط هستند از 100نانومتر تا 1میکرون هستند. اینها بسیار کامپوزیت های خوبی هستند، سایش پذیری پایین همراه با سطح درخشنده بعد از پالیش از خواص عمده اونهاست. فقط یک عیب عمده دارند و آن اینکه بعد از مدتی بدلیل ازبین رفتن بخش ماتریکس بین فیلرها، اونها استحکام خودشون رو از دست میدهند و ترمیم در بخشهایی دچار شکست ویا کندگی سطحی میشود.

در مجموع کامپوزیتهای خوبی هستند و هنوزهم بسیار مورد استفاده هستند.

کامپوزیت های نانوهیبرید:

کامپوزیت های نانوهیبرید معجزه تکنولوژی نانو در دندانپزشکی بوده اند که با اضافه شدن فیلرهای بسیار ریز نانو به کامپوزیت های میکروهیبرید باعث افزایش استحکام آنها و کاهش سایش و استهلاک در آنها شده است.

کامپوزیت های نانوفیل:

این کامپوزیتها که صرفا از فیلرهایی در سایز نانو ساخته شده اند خواص بینظیری را در دنیای کامپوزیت های زیبایی بوجود آورده اند. زیبایی همراه با استحکام کامپوزیت ها از بهترین خواص این کامپوزیت هاست.

 

 

مراقبت از دندان های کامپوزیت شده

 

مراقبت های لازم پس از انجام کامپوزیت ونیر

در صورتی که از دندان های کامپوزیت شده خود مراقبت و نگهداری لازم را داشته باشید قطعا طول عمر بیشتری از آن را تجربه خواهید کرد. در این بخش قصد داریم روش های مراقبت از کامپوزیت ونیر را برایتان شرح دهیم:

بهداشت دهان و دندان های خود را به خوبی حفظ کنید.

بهتر است از کامپوزیت نیز مانند دندان طبیعی خود نگهداری کرده و بهداشت دهان و دندان را رعایت کنید. به همین علت بهتر است از خمیر دندان هایی که دارای فلوراید کافی هستند  استفاده نمائید و به صورت مرتب روزانه دو الی سه مرتبه دندان های خود را مسواک کنید، و روزانه  دو مرتبه برای جلوگیری از پوسیدگی بین دندانی از نخ دندان استفاده نمائید. هر چه به سلامت لثه و دندان های خود بپردازید قطعا می توانید مدت زمان بیشتری از کامپوزیت ونیر های خود استفاده نمائید.

رژیم غذایی مناسب را برای حفظ سلامت و زیبایی کامپوزیت خود رعایت کنید.

بهتر است استفاده از نوشیدنی و مواد غذایی که دارای رنگ دانه های بسیار زیاد هستند را کم کنید. موادی مانند چای، شراب، قهوه، توت فرنگی، هویج، نوشیدنی های رنگی و شکلات ها می توانند دندان های شما را زودتر لکه دار کنند. استفاده از دخانیات نیز باید کم شود، دخانیات عمر مفید کامپوزیت دندان را کاهش می دهد.

از دندان کامپوزیت شده خود به عنوان ابزار استفاده نکنید.

برخی افراد عادت به استفاده از دندان های خود به عنوان ابزار دارند. برای مثال از دندان خود برای باز کردن گره های سخت استفاده می کنند و یا عادت به شکستن خشکبار در دهان با استفاده از دندان خود دارند. این افراد متاسفانه آسیب جدی به دندان های خود وارد می کنند و ممکن است در کمترین زمان ممکن دندان های خود را از دست بدهند. زیرا کامپوزیت ونیر ها ترک برداشته یا دچار شکستگی می شود و نیاز به ترمیم و یا تعویض پیدا میکند.

درمان دندان قروچه

برخی از افراد در شرایطی که دچار استرس می شوند، عادت به دندان قروچه دارند که ممکن است این کار را حتی به هنگام خواب و ناخواسته انجام دهند. باید از فشردن دندان ها روی هم خودداری کنید و در هنگام خواب از نایت گارد جهت مراقبت از دندان ها استفاده نمایید. در این صورت احتمال شکستگی و لب پر شدن کامپوزیت ها را کاهش داده اید.

دوری از غذاهای سفت

 

 غذا های سفت و سخت مانند هویج خام، یخ، آجیل و .. می تواند باعث ایجاد شکاف و یا شکستن ونیر کامپوزیت گردند. بنابراین از گاز زدن غذا های سفت به طور مستقیم پرهیز نمایید و سعی کنید آن ها را به شکل قطعات کوچک مصرف کنید. برخی از عادت های خود از جمله جویدن مداد و یا باز کردن در بطری با دندان را ترک کنید، زیرا سبب آسیب به کامپوزیت دندان می گردد.

تفاوت لمینیت سرامیکی و کامپوزیت ونیر

لمینیت سرامیکی نیز عملکردی مشابه کامپوزیت  ونیر دارد. تفاوت در نوع ماده و نحوه ساخت آنهاست. درحالیکه کامپوزیت ونیر هر فک در یک جلسه در مطب انجام میشود، لمینیت سرامیکی همراه با تراش کم و قالب گیری و ارسال آن به لابراتوار انجام میشود در دو جلسه و فاصله جلسات حدود سه هفته به طول می انجامد. کامپوزیت ونیر معمولا نیاز به تراش ندارد مگر آنکه دندان بیرون زده باشد. اما در لمینیت سرامیکی دندان ها نیاز به تراش دارند که این تراش در حدود نیم میلیمتر است و البته به موقعیت از لحاظ جلو و عقب بودن نیز بستگی دارد. در حالیکه ماندگاری کامپوزیت ونیر حدود چهار یا پنج سال است، این مشخصه برای لمینیت سرامیکی حدود ده الی بیست سال است. کامپوزیت ونیر همانند دندان رنگ میگیرد و البته قابل پالیش است. لمینیت سرامیکی رنگ نمیگیرد و دچار شکستگی نیز نمی شود. لمینیت سرامیکی محکم تر و ماندگارتر از کامپوزیت ونیر است. این استحکام شامل رنگ و استحکام مواد می شود. یکی از معایب لمینیت سرامیکی نسبت به کامپوزیت ونیر تراشیده شدن دندان است.

انتخاب رنگ کامپوزیت

انتخاب رنگ در کامپوزیت ونیر

خیلی از افراد به واسطه گسترده بودن رنگ در این روش تمایل دارند جهت سفید کردن دندان ها، کامپوزیت را انتخاب کنند.

اما با توجه به اینکه اصلاح طرح لبخند با تکیه بر معیارهایى مانند جنسیت افراد، سن، رنگ پوست چهره بیمار انجام می شود، بهتر است دندانپزشک را در جلسه مشاوره، یعنی دقیقا قبل از شروع درمان ونیر از انتظارات خود مطلع نماید تا با توجه به معیار های فوق و سلیقه شما رنگ کامپوزیت انتخاب شود.

در برخی از افراد تمایل به انتخاب سفیدی زیاد دندان نیز به درخواست بیمار امکان پذیر است.

بهتر است هنگام انتخاب رنگ به تجربه و پیشنهادات دندانپزشک توجه کرده و نظر افراد دیگر مانند دوستان و نزدیکان خود را جویا شوید تا انتخاب رنگ کامپوزیت ونیر ساده تر شود.

مدت زمان ریکاوری پس از نصب ونیر کامپوزیت

خوشبختانه پس از نصب کامپوزیت ونیر نیازی به زمان خاصی برای ریکاوری نیست چون در اکثر مواقع بی‌حسی مورد استفاده قرار نمی گیرد؛ بنابراین بیمار نیازی به ریکاوری ندارد و بلافاصله پس از نصب کامپوزیت دندان می تواند از داشتن لبخندی زیبا لذت ببرد.

دوام و طول عمر ونیر کامپوزیت

ونیرهای کامپوزیتی رنگ پذیری بیشتری دارند و طول عمر آنها نیز نسبت به لمینیت سرامیکی کمتر هست و طول عمر آنها حدود 5 تا 7 سال است.

چه زمانی ونیر کامپوزیت بهتر از لمینیت سرامیکی است؟

اگر میزان تغییراتی که باید روی دندان ها انجام گیرد؛ کم باشد و عملکرد مناسب دندان ها مدنظر باشد؛ ونیر کامپوزیت گزینه بهتری است. یکی از مهم‌ترین مزایای کامپوزیت ونیر این است که مانند لمینیت سرامیکی نیازی نیست که در لابراتوار توسط تکنسین تهیه شود به همین علت نصب کامپوزیت ونیر یک فرایند فوری است.

یکی دیگر از مزایای کامپوزیت ونیر این است که نیازی به تراشیدن سطح دندان برای نصب آن نیست به همین علت آسیب کمتری به دندان ها می رسد.

معایب کامپوزیت ونیر

  • نتیجه‌ ای که نهایتا از کامپوزیت ونیر به دست می آید از لحاظ زیبایی درجه پایین تری نسبت به لمینیت سرامیکی دارد.
  • دوام و طول عمر لمینیت سرامیکی بیشتر از کامپوزیت ونیر است. کامپوزیت ونیر حدوداً بعد از 2 سال شروع به ساییده شدن، لب پر شدن، یا زرد شدن می کنند.
  • در صورتی که از مواد بی کیفیت استفاده شود، نتیجه به اندازه استفاده از مواد مرغوب و با کیفیت، رضایت بخش نخواهد بود و زیبایی طبیعی و مطلوب دندان‌ها حاصل نمی‌شود. این مورد تنها در صورتی رخ می‌دهد که شما در انتخاب دندانپزشک متخصص ترمیمی و زیبایی دقت کافی نداشته باشید، در غیر این صورت چنین مشکلی برایتان رخ نخواهد داد.

 

علت تغییر رنگ کامپوزیت چیست؟

تغییر رنگ دندان ها به این صورت نیست که به خودی خود رخ دهد بلکه عواملی چون استعمال دخانیات، نوشیدن قهوه  و مصرف برخی غداها موجب کدر شدن و زرد شدن کامپوزیت ونیر مانند دندان های طبیعی می شوند.

موارد عدم استفاده از کامپوزیت ونیر چیست؟

  • افراد با سایش شدید
    • افراد با عادات دندان قروچه
    • بهداشت ضعیف
    • به هم ریختگی های شدید دندانی

 

حتما مطالعه کنید: روش های بهداشت دهان و دندان

برای اصلاح نامنظم بودن دندان ها کامپوزیت ونیر مناسب است یا ارتودنسی ؟

یکی دیگر از سوالات متداول کامپوزیت دندان این است که آیا برای رفع نامنظم بودن دندان ها استفاده از کامپوزیت ونیر روش مناسبی است و یا این که باید از روش هایی مانند ارتودنسی دندان استفاده کرد؟ پاسخ به این سوال نیازمند بررسی عوامل متعددی است و به آسانی نمی توان پاسخی جامع را برای آن یافت. در واقع برای این که روش درمانی در این مورد تعیین شود باید وضعیت دندان ها توسط دندانپزشک بررسی گردد و در مرحله اول تشخیص داده شود که، میزان نامنظم بودن دندان ها تا چه حد می باشد. اگر میزان نامنظم بودن جزئی باشد می توان با استفاده از کامپوزیت ونیر آن را رفع کرد اما اگر میزان نامنظم بودن بالا باشد تنها روش رفع آن استفاده از ارتودنسی می باشد.

 

مقالات بیشتر را مطالعه کنید

همچنین جواب تمامی سوالات خود را در لینک سوالات متداول بخوانید.

 

سوالات متداول

آیا کامپوزیت ونیر موجب بد بو بودن دهان می شود؟

کامپوزیت ونیر  مانند دندان های طبیعی به مراقبت و نگهداری بسیاری احتیاج دارد . در حالی که در طول روز سه بار مسواک زده شود و از نخ دندان یا واترجت دندانی استفاده شود به هیچ عنوان دهان بوی بدی نخواهد گرفت.

آیا کامپوزیت ونیر از پوسیدگی دندان جلوگیری می کند؟

خیر.  با انجام کامپوزیت ونیر لایه ای نازک روی دندان ها قرار می گیرد و همچون دیگر دندان ها اگر نکات بهداشتی رعایت نشود دندان ها دچار پوسیدگی می شوند.

 

دکتر مهناز ارشد

متخصص پروتزهای دندانی، ایمپلنت و زیبایی

متخصص درمان مشکلات مفصل فکی و آپنه خواب

استاد دانشکده دندانپزشکی دانشگاه علوم پزشکی تهران

به اشتراک بگذارید

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.